کدام نمادها برای سرمایه گذاری بهترند؟
در حالی که بازار سرمایه پس از افت ۱۵ تا ۲۵ درصدی ناشی از تنشهای اخیر، با موجی از گزارشهای فراتر از انتظار و بازگشایی نمادهای مجمعی روبهروست، محمدرضا موسوی، کارشناس بازار سرمایه عقیده دارد که بخش مهمی از سهام بنیادی با نسبتهای P/E فوروارد پایین، همچنان ظرفیت جذب نقدینگی و بازدهی دارند.
به گزارش اکوبورس به نقل از نبض بورس، بازار سرمایه در هفتههای اخیر تحت تأثیر همزمان چند عامل مهم قرار داشته است؛ از یکسو تنشهای سیاسی و نگرانیهای ناشی از فضای جنگی، فشار فروش قابل توجهی بر بسیاری از نمادها بهویژه در گروههای پتروپالایشی، نیروگاهی و برخی صنایع بزرگ وارد کرد و از سوی دیگر، انتشار گزارشهای فصلی و ششماهه بسیاری از شرکتها، تصویر متفاوتی از وضعیت سودآوری بنگاهها ارائه داد.
در همین شرایط، برگزاری مجامع تیرماه و تقسیم سود نقدی مناسب در بخشی از صنایع، نگاه فعالان بازار را دوباره به سمت سهام بنیادی و کمریسکتر جلب کرده است. بسیاری از نمادها پس از مجمع با قیمتهای تعدیلشده و نسبتهای ارزندهتر به تابلو بازمیگردند و همین موضوع میتواند زمینهساز بازنگری در استراتژی سرمایهگذاری سهامداران باشد.
کدام نمادها برای سرمایه گذاری بهترند؟
سید محمدرضا موسوی، کارشناس بازار سرمایه گفت: واقعیت این است که در گزارشهای فصلی و ششماهه اخیر، بازار با غافلگیریهای مثبت و متعددی مواجه شد. به طور مشخص، حدود ۴۰ گزارش مالی منتشر گردید که ارقامی بسیار فراتر از انتظارات اولیه بازار را ثبت کردند. نمادهایی در بازار حضور داشتند که جهشهای سودآوری چهار تا پنج برابری را همراه با نسبتهای P/E بسیار جذاب در فصل بهار به نمایش گذاشتند؛ پدیدهای که پیش از انتشار گزارشها، حتی در مخیله بازار نیز نمیگنجید.
این کارشناس بازار سرمایه اظهار کرد: در حال حاضر با توقف نمادها جهت برگزاری مجامع، میانگین نسبت P/E بورس در محدوده ۶.۰۵ مرتبه و فرابورس در محدوده ۶.۶۱ مرتبه قرار دارد که میانگین کل بازار را به حدود ۶ مرتبه میرساند. این بدان معناست که بازار با کاهش یک واحدی در این نسبت مواجه شده و اصلاح مناسبی داشته است.
وی توضیح داد: برآورد بنده این است که بازار همچنان پتانسیل کاهش ۰.۷۵ واحدی دیگر را در این نسبت دارد که در این صورت، نسبت P/E فوروارد بازار سرمایه بر اساس سودآوری سال ۱۴۰۵ به محدوده ۵ مرتبه نزدیک خواهد شد؛ رقمی که نشاندهنده ارزندگی و شرایط مساعد بازار در قیمتهای فعلی است.
تاثیر جنگ و تنشهای سیاسی روی بورس
این کارشناس بازار سرمایه تشریح کرد: نوع جدید تنشهای جنگی که در هفتههای اخیر شاهد آن بودهایم، به این معنا که حملات متقابل رخ میدهد، اما توافقات آتشبس کاملاً نقض نمیشوند و طرفین به تضعیف تدریجی یکدیگر میپردازند اکنون وارد هفته سوم خود شده است. فشارهای روانی و اولیه ناشی از این تنشها، بهویژه از زمانی که تهدیدها علیه تهران شکل جدیتری به خود گرفت، منجر به ریزش ۱۵ تا ۲۵ درصدی قیمتها در بازار سرمایه شد که این ریزش بیش از همه نمادهای پتروپالایشی و نیروگاهی را تحت تأثیر قرار داد.
موسوی اظهار کرد: در این میان، آن دسته از سهامدارانی که توان تحمل استرس ناشی از این اخبار را نداشتند، از بازار خارج شدند.
وی گفت: در نقطه مقابل، جریان نقدینگی جدیدی وارد بازار شد؛ سرمایهگذارانی که با مشاهده افت ۱۵ تا ۲۵ درصدی قیمتها و کاهش یک واحدی نسبت P/E فوروارد، ارزش سرمایهگذاری در این سطوح قیمتی را مناسب ارزیابی کردند، اقدام به خرید سهام نموده و با آنها وارد مجامع ۳۱ تیرماه شدند.
خروجی مجامع تیرماه
این کارشناس بازار سرمایه در ادامه توضیح داد: در حال حاضر حدود ۳۰۰ نماد که مجامع سالانه خود را در روزهای ۳۰ و ۳۱ تیرماه برگزار کردهاند، آماده بازگشایی و ورود مجدد به چرخه معاملات هستند. بررسی خروجی این مجامع نشان میدهد که وضعیت تقسیم سود نقدی شرکتها بسیار رضایتبخش بوده است.
وی ادامه داد: شرکتهای سیمانی حداکثر سود ممکن را تقسیم کردند و عملکرد پتروشیمیها و داروییها نیز در تقسیم سود مناسب بود. در مجموع، سودهای تقسیمی فراتر از گمانهزنیهای منفی ناشی از شرایط جنگی بود و شرکتها سیاست تقسیم سود سخاوتمندانهای را در پیش گرفتند.
موسوی افزود: در زمان بازگشایی، قیمت تئوریک سهام بستگی به میزان سود تقسیمی P/E بردی دارد. به عنوان مثال، سهمی که بازدهی نقدی مناسبی داشته و پیش از مجمع ۱،۰۰۰ تومان بوده، ممکن است پس از کسر سود نقدی با قیمت تئوریک ۹۰۰ تومان بازگشایی شود.
این کارشناس بازار سرمایه گفت: این اتفاق به معنای کاهش ارزش بازار (مارکت کپ)، کاهش نسبت P/E و اصلاح تکنیکالی سهم است. همانطور که در تحلیل قبلی نیز اشاره شد، چنانچه برآورد سودآوری آتی یک شرکت فراتر از عملکرد سال ۱۴۰۴ باشد، بازار به سرعت اقدام به پر کردن این گپ قیمتی پس از مجمع خواهد کرد.
کمترین P/E مربوط به کدام صنعت است؟
وی در ادامه توضیح داد: بر اساس دستهبندی نسبت P/E صنایع، در حال حاضر پایینترین میزان متعلق به صنعت بیمه و بازنشستگی با محدوده تقریبی ۳ مرتبه است. البته بنده حدود یک سال است که در صنعت بیمه فعالیتی ندارم؛ چرا که مدل تحلیل شرکتهای بیمهای بر خلاف شرکتهای تولیدی، به صورت پایین به بالا (Bottom-Up) است و علاوه بر آن، در شرایط جنگی نسبت به قراردادهای منعقده و ریسکهای آنها اطمینان کافی وجود ندارد؛ بنابراین ترجیح میدهم فعلاً روی این صنعت مانور ندهم.
این کارشناس بازار سرمایه تشریح کرد: رتبه بعدی ارزندگی به صنعت بانکداری اختصاص دارد که نسبت P/E آن در محدوده نزدیک به ۴ مرتبه قرار گرفته است. در میان بانکها، گزارش فصل بهار بانک سامان بسیار مطلوب ارزیابی میشود. همچنین نمادهای «ونوین» بانک اقتصاد نوین و «پاسار» بانک پاسارگاد در مجموع عملکرد مناسبی را ثبت کردهاند و سه نماد قابل بحث در این گروه به شمار میروند.
کدام گروهها سود ساز میشوند؟
موسوی با اشاره با اینکه کدام صنایع پتانسیل رشد دارند گفت: در صنعت فرآوردههای نفتی، نماد «شبنا» مجمع خود را برگزار کرد، اما مجمع «شبندر» لغو شد و مجدداً برگزار خواهد شد. در خصوص نماد «شتران»، بررسی گزارشهای تفسیری نشان میدهد که برآوردهای سودآوری امسال آنها بسیار بالا و شگفتانگیز است.
وی افزود: شخصاً تصور نمیکردم شرکتی مانند «شتران» که پیشبینی سود ۴۰ تومانی را ارائه کرده بود، عملکردی در این سطح داشته باشد؛ اما مشاهده کردیم که در عملکرد سهماهه بهار سود ۸۹ ریالی (نزدیک به ۹ تومان) به ازای هر سهم شناسایی کرد. با تعمیم این سود به کل سال، تحقق سود حداقل ۳۵۰ ریالی امسال برای این نماد کاملاً در دسترس است.
این کارشناس بازار سرمایه افزود: علاوه بر این، مجمع نماد «شستا» نیز بسیار موفقیتآمیز بود و با تقسیم سود حداکثری همراه شد؛ ضمن اینکه گزارش عملکرد فصل بهار این مجموعه نیز بسیار قابل توجه ارزیابی میشود. این چهار نماد در گروه پالایشی و هلدینگ، ارزش بررسی بالایی دارند.
فرصت پیش روی صنایع
این دانشجوی دکترا تشریح کرد: شرکتهای فعال در صنعت انبوهسازی و املاک از نظر ارزش داراییها بسیار ارزنده هستند؛ به طوری که ارزش بازار آنها گاه در محدوده یکچهارم تا یکپنجم ارزش واقعی داراییهایشان معامله میشود. با این حال، رکود حاکم بر بخش مسکن، افزایش قیمت مصالح ساختمانی و ریسکهای ناشی از تصمیمات هیئتمدیره، تحلیل این گروه را دشوار میسازد.
وی ادامه داد: مشخص نیست که سودهای ناشی از پروژهها چه زمانی شناسایی میشوند؛ چرا که ممکن است فروش پروژهها به تعویق بیفتد یا سیاستهای مدیریتی متفاوتی اتخاذ شود. در میان نمادهای این گروه، دو نماد «ثبهساز» و «ثمسکن» تا حدودی شرایط بنیادی و عملیاتی بهتری را دارا هستند، اما همچنان باید ریسکهای ساختاری این صنعت را در تحلیل لحاظ کرد.
این کارشناس بازار سرمایه اظهار کرد: صنعت لاستیک و پلاستیک حدود یک سال تا یک سال و نیم است که به دلیل چالشهای تأمین مواد اولیه و موضوع تکنرخی شدن ارز با محدودیتهایی مواجه بوده و بازدهی مطلوبی ثبت نکرده است؛ از این رو، تمرکز زیادی روی این صنعت نداریم.
فشار فروش در صنعت غذایی
موسوی با اشاره به افزایش فشار فروش در صنعت غذایی گفت: در صنعت غذایی و زراعی، در دوره اخیر شاهد فشار فروش در گروه زراعت بودیم. علت این امر، خوشبینی بیش از حد تحلیلگران در خصوص حاشیه سود این شرکتها در گزارشهای سهماهه بود. با انتشار گزارشهای بهار و مشخص شدن کاهش نسبی حاشیه سود عملیاتی، برآوردهای تحلیلی تغییر کرد و از آنجا که این نمادها پیش از این رشد قیمتی خوبی را تجربه کرده بودند، با صفهای فروش مواجه شدند؛ بنابراین در گروه زراعی و غذایی باید با وسواس و دقت بیشتری تصمیمگیری کرد.
وی توضیح داد: با این حال، به نظر میرسد اصلاح تکنیکالی این گروه در سطوح فیبوناچی ۲۳ و ۳۸ درصد به اتمام برسد و کفهای قیمتی جدیدی شکل بگیرد؛ چرا که همچنان نمادهای زراعی ارزندهای با P/E فوروارد بسیار پایین وجود دارند. به عنوان مثال، پیشبینی میشود نماد «زفجر» امسال سود ۴۰۰ تومانی بسازد و بر این اساس، کف تعادلی نماد «زفارس» را میتوان در محدوده ۱،۵۰۰ تا ۱،۶۰۰ تومان برآورد کرد.
این کارشناس بازار سرمایه اظهار کرد: همچنین در گروه صنایع غذایی، نمادهایی، چون «قپینو»، «قمینو» و «غصینو» همچنان وضعیت مطلوبی دارند. در گروه فروشگاههای زنجیرهای و پخش نیز نمادهایی مانند «افق» (فروشگاههای زنجیرهای رفاه/کوروش) و پخشیهای تابعه به دلیل ثبات تقاضا و اثر طرحهایی نظیر کالا برگ، از پتانسیل ثبت فروشهای شگفتانگیز و حاشیه سود امن برخوردار هستند.
چالش سیمانیها با قطعی برق
موسوی در ادامه گفت: در صنعت سیمان، هرچند میانگین نسبت P/E TTM صنعت در محدوده بالایی قرار دارد، اما چند نماد خاص عملکردی کاملاً متمایز ارائه دادهاند. برای نمونه، نماد «سشرق» (سیمان شاهرود) در شرایطی که کل بازار اصلاح ۲۰ درصدی را تجربه کرد، حتی افت ۷ درصدی هم نداشت و با ثبت الگوی پرچم صعودی، مجمع سالانه خود را با تقسیم سود حداکثری پشت سر گذاشت و در آستانه بازگشایی در شرایط بسیار مساعدی قرار دارد.
وی تاکید کرد: صنعت سیمان در حال مدیریت بحران قطعی برق از طریق احداث نیروگاههای خورشیدی، خرید برق سبز و استفاده بهینه از موجودی کلینکر است و نمادهایی مانند «ساروم»، «سجام»، «سباقر» و «سغرب» از برترینهای این گروه به شمار میروند.
این کارشناس بازار سرمایه توضیح داد: در مورد صنعت قند و شکر معتقدم بازار در حق این گروه اجحاف کرده است. این صنعت از ارزندگی بالایی برخوردار است؛ به ویژه نماد «قچار» که توانایی تحقق سود حداقل ۱۱۰ تا ۱۲۰ تومانی را برای سال جاری دارد. این نماد گزارش بهار مناسبی ارائه داد و مجمع آن نیز با تقسیم سود مطلوبی همراه بود و با توجه به اصلاح تکنیکالی مناسب، گزینه جذابی جهت بررسی محسوب میشود.
کدام فلزیها صعودی میشوند؟
موسوی اظهار کرد: گروه فلزات اساسی (شامل فلزات آهنی و غیرآهنی) در مجموع عملکرد خیرهکنندهای بر جای گذاشته است. در بخش سرب و روی، نماد «فسازان» عملکرد فوقالعادهای ثبت کرده و در افشای اطلاعات خود، رشد ۱۱۰ درصدی میزان فروش را نسبت به سال قبل گزارش داده است.
وی ادامه داد: مجمع این شرکت در دوازدهم سال گذشته با تقسیم سود حداکثری برگزار شد و برآورد میشود سود امسال آن در محدوده ۴۰۰ تا ۴۵۰ تومان قرار گیرد که نسبت P/E فوروارد آن را به محدوده بسیار جذاب ۲.۵ مرتبه تقلیل میدهد. روند نموداری سهم نیز با ثبت الگوی پرچم صعودی، شرایط ایدهآلی را نشان میدهد.
این کارشناس بازار سرمایه افزود: در گروه آهن اسفنجی، نماد «فسبزوار» عملکرد شگفتانگیزی داشته و طی دوره ششماهه با تحقق سود ۱۷۴ تومانی، نزدیک به ۸۵ درصد از بودجه سال گذشته خود را پوشش داده است. این شرکت با داشتن ۶ ماه دیگر تا پایان سال مالی (منتهی به ۳۰ آذر)، در حال حاضر با نسبت P/E فوروارد ۲.۶ مرتبه معامله میشود که نشاندهنده ارزندگی بالای آن است.
این دانشجوی دکترا گفت: همچنین در خصوص نماد «فایرا» پیشبینی میشود فروش شرکت در سال جاری به محدوده ۸۰ تا ۹۰ هزار میلیارد تومان برسد که سودآوری ۱۵ تا ۲۰ هزار میلیارد تومانی برای آن کاملاً منطقی خواهد بود. نماد «میدکو» (هلدینگ خاورمیانه) نیز در این گروه عملکرد مناسبی دارد.
به گفته وی، در مقابل، نمادهای دارویی به دلیل عدم اصلاح در موج اخیر، ممکن است در کوتاهمدت نیاز به اصلاح زمانی داشته باشند، هرچند گزارشهای مالی مطلوبی ارائه دادهاند؛ با این حال یافتن نماد دارویی با P/E فوروارد زیر ۳.۵ مرتبه در حال حاضر دشوار است.
رشد ۷۰ درصدی در یک گروه خاص
این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به سودسازی صنایع توضیح داد: در گروه کاشی و سرامیک، نماد «کلوند» گزارش عملکرد سهماهه بسیار درخشانی ارائه داد و روند سودآوری آن با رشد ۷۰ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل، به صورت کاملاً خطی و صعودی در حال پیشرفت است. این شرکت مجمع خود را با تقسیم سود مناسب پشت سر گذاشته و از P/E فوروارد مطلوبی برخوردار است.
وی تشریح کرد: در گروه سنگآهن نیز نمادهای «کطبس» و «کمنگنز» شرایط بنیادی و عملیاتی مساعدی را سپری میکنند.میان هلدینگها، نماد «تاسیکو» به واسطه برخورداری از شرکتهای زیرمجموعه بسیار قوی، در وضعیت بسیار مطلوبی قرار دارد و بعید به نظر میرسد ارزش آن به زیر ارزش ذاتی برآورد شده نزول کند. هلدینگ «صبا» نیز با داشتن پایینترین نسبت P/E در بازار و پرتفوی بسیار قدرتمند، در حال حاضر در محدوده ۲۰ تا ۲۵ درصد خالص ارزش داراییها (NAV) معامله میشود.
این دانشجوی دکترا گفت: نقدینگی بازار در نهایت ناگزیر به حرکت به سمت این دسته از هلدینگهای ارزنده خواهد بود و قیمتهای محدوده ۴۹۰ تا ۵۰۰ تومان برای این نماد از منظر فنی و بنیادی بسیار جذاب است.
موسوی گفت: نماد «فزر» عملاً در لیگ متفاوتی از بازار بازی میکند. ما خرید این سهم را از محدوده قیمتی ۱۰،۰۰۰ ریال (۱،۰۰۰ تومان) به عنوان سپری در برابر ریسکهای جنگی در پرتفوی آغاز کردیم و قیمت آن اکنون از ۱۰،۰۰۰ ریال به ۱۴،۰۰۰ ریال افزایش یافته است. گزارش تلفیقی شرکت بسیار درخشان بود و زیرمجموعه طلای کردستان سودآوری بسیار خوبی ایجاد کرده است. شرکت سودآوری سال جاری خود را ۲۰ هزار میلیارد تومان پیشبینی کرده است، در حالی که ارزش بازار (مارکت کپ) آن حدود ۸۰ هزار میلیارد تومان است؛ این یعنی نسبت P/E فوروارد سهم معادل ۴ مرتبه خواهد بود، در حالی که این نسبت در گذشته هیچگاه زیر این سطوح نبوده و هماکنون P/E TTM تابلو در محدوده ۱۵ تا ۱۷ مرتبه قرار دارد. این امر نشاندهنده پتانسیل بالای رشد این نماد است.
استراتژی چیدمان سبد دارایی و مدیریت ریسک
این کارشناس بازا سرمایه گفت: فرمول پیشنهادی بنده برای مدیریت سبد دارایی به این صورت است که ابتدا بخشی از سرمایه را در صندوقهای درآمد ثابت نگهداری کنیم؛ سپس بسته به میزان ریسکپذیری شخص، حدود ۵ تا ۱۰ درصد از کل پرتفوی به داراییهای مرتبط با طلا (مانند صندوقهای طلا) یا نماد «فزر» جهت پوشش ریسکهای سیاسی اختصاص یابد.
وی تاکید کرد: در نهایت، ۱۵ تا ۴۰ درصد پرتفوی به خرید سهام بنیادی با P/E فوروارد در محدوده ۲.۵ تا ۳.۵ مرتبه اختصاص یابد. با انتخاب ۱۰ تا ۱۵ نماد با چنین ویژگیهایی، عملاً پرتفوی سرمایهگذار بیمه شده و بدون حساسیت به اخبار روزانه سیاسی، بازدهی مناسبی به دست خواهد آمد.
این کارشناس بازار سرمایه توضیح داد: متأسفانه در حال حاضر بسیاری از کانالهای تلگرامی و صفحات پرمخاطب مجازی که تحت عنوان مرجع بورسی فعالیت میکنند، تمام تمرکز خود را بر اخبار جنگ و تزریق استرس به سهامداران معطوف کردهاند. علت اصلی این رفتار آن است که این افراد مدتهاست از بازار سهام خارج شدهاند و تحلیل دقیقی از وضعیت جاری ندارند. نسخه آنها برای سهامداران صرفاً خروج هیجانی از بازار به بهانه تنشهای سیاسی است؛ در حالی که تجربه نشان داده بازار حتی در اوج تنشها نیز خریدار سهام با P/E فوروارد ۲ و ۲.۵ مرتبه است. شاهد این مدعا، بازدهی مثبت بیش از ۲۰ تا ۴۰ نماد بنیادی در بازار طی یک ماه اخیر است؛ وی افزود: واقعیت این است که اگر ثبات سیاسی برقرار شود، بخش سهامی رشد پرشتابی را تجربه خواهد کرد و در صورت تداوم ابهامات نیز، ترکیب صندوق درآمد ثابت، صندوق طلا، سود تقسیمی مجامع و سهام با P/E فوروارد پایین، استرس و ریسک سرمایهگذار را به حداقل ممکن کاهش میدهد.
موسوی گفت: در گروه قطعات خودرو، نماد «خراد توربو» (راز) شایسته بررسی دقیق است. این شرکت در عملکرد سهماهه خود سود بسیار مناسبی ساخت، مجمع موفقی برگزار کرد و تقسیم سود ۵۰ درصدی را به ثبت رساند؛ این در حالی است که اکثر شرکتهای قطعهساز بازار توانایی تقسیم سود ندارند. این نماد از منظر P/E فوروارد و سیاست تقسیم سود، در گروه خود یک استثنا به شمار میرود.
این کارشناس بازار سرمایه تشریح کرد: در خصوص نماد «کپرور»، گزارش منتشر شده فراتر از باور بود؛ به طوری که سود دوره بهار آن رشد ۱۰ برابری نسبت به مدت مشابه سال قبل را ثبت کرد و به رقم ۱۳۰ تومان به ازای هر سهم رسید. پیش از این وقتی در تحلیلهای خود سود ۳۰۰ تا ۳۶۰ تومانی را برای این نماد پیشبینی میکردم، مورد پذیرش بازار نبود. این سهم پس از اصلاح تکنیکالی مناسب وارد مجمع شد.
وی ادامه داد: دلیل این اصلاح قیمت، اقدام به فروش سنگین و خروج برخی کدهای حقوقی و درصدی (احتمالاً صندوقها یا کدهای شخصی مرتبط با آنها) بود. سهم با قیمت محدوده ۱،۲۰۰ تومان به مجمع رفت و سود مناسبی نیز تقسیم کرد و باید دید پس از بازگشایی با این گزارش درخشان چه بازخوردی از بازار دریافت میکند.
سهامدار بمانیم؟
موسوی در نهایت گفت: در حال حاضر داشتن بخشی از دارایی به صورت نقد جهت شکار فرصتها و سهام ارزانقیمت با P/E فوروارد پایین ضروری است. نکته کلیدی این است که وقتی از میان ۸۰۰ نماد فعال در بازار، حدود ۳۰ تا ۴۰ نماد با سود عملیاتی تکرارپذیر، ساختار مالی شفاف و بدون وابستگی مستقیم به اخبار جنگی نظیر معدنیهای شاخص (مانند کاما، فزر و فملی) در حال فعالیت هستند، چرا باید سرمایه خود را معطل و اسیر نمادهای ضعیف و فاقد پتانسیل رشد کنیم؟ سهام ضعیف صرفاً موجب اتلاف وقت و فرصتسوزی سرمایهگذار میشود.
