سیگنال تورم آمریکا به بازارها؛ احتمال افزایش نرخ بهره جهش کرد

به گزارش اکوبورس به نقل از اکوایران، داده‌های منتشرشده روز جمعه از سوی اداره آمار کار آمریکا نشان داد که شاخص قیمت مصرف‌کننده (CPI) در ماه آگوست ۰.۴ درصد نسبت به ماه قبل افزایش یافته و نرخ تورم سالانه در سطح ۳.۴ درصد باقی مانده است. در همین حال، تورم هسته که قیمت‌های پرنوسان غذا و انرژی را حذف می‌کند، ۰.۳ درصد در ماه افزایش یافت؛ رقمی که بالاتر از رشد ۰.۲ درصدی ماه جولای بود و بیشترین افزایش ماهانه از ماه آوریل به شمار می‌رود. نرخ سالانه تورم هسته البته از ۲.۵ به ۲.۴ درصد کاهش یافت

این ترکیب داده‌ها برای فدرال رزرو چندان اطمینان‌بخش نیست. اگرچه نرخ سالانه تورم هسته اندکی کاهش یافته، شتاب ماهانه قیمت‌ها نشان می‌دهد روند کاهش تورم هنوز به اندازه‌ای پایدار و سریع نیست که بتواند نگرانی سیاست‌گذاران درباره بازگشت فشارهای قیمتی را برطرف کند.

احتمال افزایش نرخ بهره جهش کرد

واکنش بازار به این گزارش بسیار سریع بود. پیش از انتشار داده‌ها، معامله‌گران در بازارهای آتی احتمال افزایش نرخ بهره در نشست ۱۵ و ۱۶ سپتامبر را حدود ۷۲ درصد ارزیابی می‌کردند؛ اما پس از انتشار گزارش، این احتمال به محدوده ۸۵ تا ۸۷ درصد رسید.

به این ترتیب، بازار اکنون افزایش ۲۵ واحد پایه‌ای نرخ بهره را در نشست پیش‌رو بسیار محتمل‌تر از چند روز قبل می‌داند. همزمان، انتظارات برای ادامه روند افزایش نرخ بهره در ماه‌های بعد نیز تقویت شده است.

این تغییر انتظارات در حالی رخ داده که فدرال رزرو در پنج نشست متوالی امسال نرخ بهره هدف را در محدوده ۳.۵ تا ۳.۷۵ درصد ثابت نگه داشته است. با این‌حال، در نشست ماه جولای سه مقام فدرال رزرو برخلاف اکثریت خواستار افزایش نرخ بهره شدند؛ نشانه‌ای که از افزایش حمایت درون بانک مرکزی از سیاست پولی سختگیرانه‌تر حکایت داشت.

وارش؛ تمرکز فدرال رزرو باید روی تورم باشد

در این میان، موضع کوین وارش، رئیس فدرال رزرو، اهمیت بیشتری پیدا کرده است. وارش در نخستین سخنرانی مهم خود در اجلاس جکسون هول صراحتا اعلام کرد که «تمرکز اصلی و غالب فدرال رزرو باید روی قیمت‌ها باشد».

او در این سخنرانی گفت داده‌های اخیر، با وجود بهبود نسبت به اوج‌های پس از همه‌گیری، هنوز نشان نمی‌دهند که روند تورم پایه به شکل معناداری بهبود یافته است. وارش تأکید کرد که فدرال رزرو باید مطمئن باشد که تورم بنیادین «به‌طور واضح و با سرعت کافی» به سمت هدف ۲ درصد حرکت می‌کند و در غیر این صورت، بانک مرکزی «کار بیشتری برای انجام دادن» خواهد داشت.

این اظهارات از آن جهت اهمیت دارد که واکنش فدرال رزرو به داده‌های تورمی صرفا به سطح فعلی تورم محدود نیست، بلکه به سرعت حرکت آن به سمت هدف ۲ درصد نیز بستگی دارد. بنابراین حتی کاهش جزئی تورم سالانه هسته در آگوست لزوما برای وارش و دیگر سیاست‌گذاران کافی نیست؛ به‌خصوص زمانی که شتاب ماهانه تورم دوباره افزایش یافته است.

افزایش حمایت از افزایش نرخ بهره

در همین شرایط، شمار سیاست‌گذارانی که از افزایش نرخ بهره حمایت می‌کنند می‌تواند افزایش پیدا کند. سه مقام کمیته بازار باز فدرال در نشست جولای خواستار افزایش نرخ بهره شدند و برخی دیگر از سیاست‌گذاران نیز گفته بودند در صورت مشاهده شواهد کافی از تداوم روند کاهشی تورم، با ثابت ماندن نرخ بهره موافق خواهند بود. بنابراین گزارش آگوست می‌تواند وزن بیشتری به موضع اعضای متمایل به افزایش نرخ بهره بدهد.

پس از انتشار گزارش تورم، برخی مؤسسات مالی نیز برآورد خود از مسیر سیاست پولی فدرال رزرو را تغییر دادند؛ در حالی که TD Securities حتی سناریوی سه افزایش نرخ بهره را مطرح کرد، J.P. Morgan همچنان افزایش نرخ بهره در دسامبر را سناریوی پایه خود می‌داند.

داده‌های گردآوری‌شده توسط بلومبرگ نشان می‌دهد که بخش مهمی از افزایش تورم پایه در ماه آگوست ناشی از جهش بی‌سابقه در هزینه‌های خدمات تلفن بی‌سیم بوده است؛ عاملی که می‌تواند تا حدی موقتی باشد. با این‌حال، فدرال رزرو احتمالا نمی‌تواند صرفا بر این فرض تکیه کند که چنین فشارهایی در ماه‌های آینده خودبه‌خود از بین خواهند رفت. آنچه برای سیاست‌گذاران اهمیت دارد، نشانه‌های کلی از مسیر تورم و سرعت حرکت آن به سمت هدف است.

تقابل وارش و ترامپ

افزایش احتمال نرخ بهره اما یک پیامد سیاسی مهم نیز دارد. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، بارها خواستار کاهش نرخ بهره شده و افزایش هزینه استقراض را مورد انتقاد قرار داده است. در مقابل، وارش در هفته‌های اخیر نشان داده که کنترل تورم را در اولویت قرار داده است.

در نتیجه، اگر فدرال رزرو در نشست هفته آینده نرخ بهره را افزایش دهد، این تصمیم می‌تواند تقابل میان کاخ سفید و بانک مرکزی را تشدید کند؛ به‌ویژه در شرایطی که اقتصاد آمریکا همزمان با فشارهای تورمی ناشی از انرژی و تحولات ژئوپلیتیک روبه‌رو است.